📖 O książce

Apoftegmaty Ojców Pustyni, tom 4 to kolejny tom znakomitej serii Źródła monastyczne, kontynuujący publikację klasycznych tekstów duchowości chrześcijańskiej. Tom zawiera tłumaczenie 400 apoftegmatów opracowanych przez F. Nau z greckiego rękopisu Coislin 126, datowanego na X–XI wiek. Publikacja ukazuje duchowe dziedzictwo pustyni egipskiej i pozwala zajrzeć w świat modlitwy, ascezy oraz mądrości Ojców Pustyni utrwalonej przez wieki w języku greckim.

📜 Geneza i treść tomu

F. Nau, przygotowując edycję apoftegmatów, opublikował jedynie połowę rękopisu, pomijając pięć krótkich tekstów zatytułowanych O anachoretach. Jego celem było uzupełnienie edycji Cotelier, jednak ogrom zachowanych rękopisów stanowił trudność badawczą. Francuski uczony podkreślał, że głównym jego zamiarem była publikacja źródła i krytyczne ustalenie tekstu, który stał się podstawą dalszych badań nad tradycją monastyczną.

Ważne uwagi do tej edycji wniósł J.-C. Guy SJ, który zwrócił uwagę na pominięte przez F. Nau manuskrypty, fragmenty oraz błędy w odczytaniu niektórych partii. Pomimo zastrzeżeń Guy docenił wartość edycji, która do dziś stanowi punkt odniesienia w badaniach nad kolekcją anonimową. Obecnie prace nad jej pełnym opracowaniem prowadzą B. Dhalmana i C. Faraggiana di Sarzana.

📚 Wydanie polskie

Polskie wydanie przygotowane zostało przez s. Małgorzatę Borkowską OSB, znaną badaczkę monastycyzmu. Publikacja została poprzedzona tekstami L. Regnault’a OSB oraz W. Harmlessa SJ, autora znanej monografii Uczniowie pustyni. Oryginalny tytuł francuskiej edycji Histoires des solitaires égyptiens („Historie pustelników egipskich”) został zastąpiony określeniem „Kolekcja anonimowa”, wprowadzonego przez J.-C. Guy. Choć tytuł sugeruje zbiór tekstów anonimowych, pojawiają się w nim również znani święci mnisi i postaci spoza Egiptu.

💡 Znaczenie tomu

Tom czwarty stanowi wyjątkowe świadectwo duchowości monastycznej i bogactwa tradycji pustynnej. To lektura, która pozwala odkryć modlitwę, mądrość i ascezę Ojców, a zarazem ukazuje, jak starożytne teksty inspirują współczesne życie duchowe. Dzięki wnikliwej pracy tłumacza i redaktorów czytelnik otrzymuje dostęp do jednego z najcenniejszych źródeł duchowości chrześcijańskiej.